چرا داشتن سگ ارزشمند است؟
پرسشی بلاغی است، نه؟ البته شوخی می‌کنم – داشتن سگ مزایای بسیاری دارد، اما مسئولیتی بزرگ هم هست. اگر نمی‌گفتم که باید برای مراقبت از سگ احساس آمادگی کنیم، خودم نبودم؛ چون تفاوت چندانی با داشتن فرزند ندارد – روشنی‌های انکارناپذیری دارد، اما سایه‌هایی هم دارد. باید به یاد داشته باشیم که حیوانات درمان افسردگی، مربی شخصی یا انگیزه‌بخش نیستند و برای برآوردن نیازهای ما هم وجود ندارند. وقتی تصمیم می‌گیریم عضو جدیدی را به خانواده بپذیریم، باید بدانیم سگ ممکن است بیمار شود، مشکلات عاطفی داشته باشد، بار مالی ایجاد کند و به آموزش و تعهد بیشتری از سوی ما نیاز داشته باشد.
خب، وظیفه روان‌شناس حیوانات انجام شد، پس می‌توانیم به پاسخ این پرسش برسیم: چرا داشتن سگ ارزشمند است؟ با یک کلیشه شروع می‌کنم – همه می‌دانیم که سگ را باید صرف‌نظر از آب‌وهوا به پیاده‌روی برد – و این یک مزیت است! گذراندن وقت در طبیعت، کشف فضاهای سبز و دور بودن از دنیای آنلاین همه از مزایای داشتن دوستی چهارپا در زندگی‌مان هستند. افزون بر این، سگ پیوندهای انسانی ارزشمندی فراهم می‌کند. شاید بپرسید: «چطور؟» خب، جلسه‌های آموزش گروهی، شبکه‌های اجتماعی موضوعی و نیاز به اجتماعی کردن سگ فرصت‌های فراوانی برای آشنایی با افرادی با ارزش‌های مشابه فراهم می‌کنند. و این همه ماجرا نیست. بیشتر سرپرستان، دست‌کم آن‌هایی که از نیازهای سگشان آگاه‌اند، موافق‌اند که کار با سگ پیوسته آن‌ها را به کار روی خود و رشد شخصی برمی‌انگیزد. این رشد و کسب دانش «سگی» اغلب به کشف علاقه‌های جدیدی مانند کار رفتاری یا ورزش‌های سگ‌محور می‌انجامد. ورزش، طبیعت، روابط معنادار و دامنه گسترده‌تری از علایق – دیگر چه می‌خواهید؟ احتمالاً فقط… یک سگ!
سگ در خانه – چگونه برای عضو جدید خانواده آماده شویم؟
پیش از اینکه به موضوعات ملموس و مادی مانند غذا، بستر و کاسه بپردازم، باید از نخستین و مهم‌ترین مرحله آماده شدن برای سرپرست شدن – سرپرستی به معنای واقعی کلمه – بگویم. آن مرحله آموزش است. کسب دانش درباره نیازها، رفتار، ارتباط و سلامت سگ و نیز پژوهش دقیق و تصمیم‌گیری آگاهانه درباره موضوعات کلیدی (توله‌سگ، بالغ یا شاید سالمند؟ پناهگاه، بنیاد، خانه موقت یا پرورش‌دهنده؟ اصیل یا دورگه؟ اگر اصیل، کدام نژاد و چرا؟) برای شاد بودن ما و سگ ضروری است.
انتخاب نژاد – چه چیزهایی را باید در نظر گرفت؟ از انتخاب نژاد بر اساس توصیف‌های مبهم رایج در وب‌سایت‌های سبک زندگی پرهیز کنید. عبارت‌هایی مانند «وفادار، فداکار، خانواده‌دوست» هیچ معنایی ندارند. شناختن خاستگاه یک نژاد – یعنی دانستن اینکه سگ‌ها در اصل برای چه پرورش داده شده‌اند – به شما امکان می‌دهد نیازهای نژاد و مشکلات احتمالی ناشی از برآورده نشدن آن نیازها را پیش‌بینی کنید. کیم بروفی، رفتارشناس جانوری، طبقه‌بندی‌ای از نژادها بر اساس اینکه هر گروه از سگ‌ها چگونه به انسان کمک می‌کرد ارائه کرده است. آشنایی با آن ارزشمند است.
فرض کنیم همه تصمیم‌های مهم گرفته شده و زمان آن رسیده که سگ را به خانه جدیدش بپذیریم. چگونه آماده شویم؟ یک بسته شروع آماده کنید – وسایل پایه‌ای که ارزش دارد خانه‌تان را به آن‌ها مجهز کنید: غذای سگ باکیفیت، تشویقی‌ها و جویدنی‌های طبیعی، بستر، اسباب‌بازی‌های ایمنی که سگ بتواند بجود اما نتواند ببلعد، یک لیش کوتاه‌تر برای شهر و یک لیش بلند برای پیاده‌روی، قلاده سینه‌ای و قلاده گردن، زیرانداز سگ و کاسه‌هایی متناسب با جثه حیوان خانگی‌تان.
سپس، نزدیک‌ترین کلینیک دامپزشکی شبانه‌روزی را پیدا کنید و شماره‌اش را در جایی پیدا یادداشت کنید – برای مواقع اضطراری. فکر کنید چگونه می‌توانید خانه و حیاط‌تان را آماده کنید تا سگ نتواند فرار کند یا به خودش آسیب بزند. فضایی را که در آن به سگ‌تان تنها ماندن را می‌آموزید در نظر بگیرید و آن را برای «خرابکاری‌ها» به زیرانداز مجهز کنید (به یاد داشته باشید که سگ را باید به‌تدریج به تنها ماندن عادت داد). دسترسی به آب تازه را تضمین کنید و… بعدش چه؟؟
نفس عمیقی بکشید – واقعاً توصیه می‌کنم 🙂 به یاد داشته باشید که تغییر ناگهانی خانه منبع بزرگی از استرس برای سگ است و در ابتدا ممکن است بیشتر ترسیده و مردد باشد تا هیجان‌زده. در ابتدا سگ‌تان را تنها نگذارید؛ صبور و مهربان باشید و بر کمک آرام به او برای عادت کردن به شما و محیط جدید از راه تداعی‌های مثبت تمرکز کنید. اسباب‌بازی‌ها و تشویقی‌ها متحدان شما هستند. در صورت هر تردیدی با یک رفتارشناس توصیه‌شده مشورت کنید. ماجراجویی سگی شگفت‌انگیزی خواهد بود!
پذیرفتن سگ – چه گزینه‌هایی دارید؟
سرپرستی از پناهگاه، بنیاد، پانسیون یا شاید خانه موقت؟ عضو جدید خانه را از کجا بیاورید – و در این مسیر عقل‌تان را از دست ندهید؟
سگ از پناهگاه
دوست جدید ما ممکن است برای مثال از پناهگاه بیاید. بیشتر پناهگاه‌ها وب‌سایت و/یا صفحه‌های شبکه اجتماعی دارند که در آن‌ها می‌توانیم درباره سگ‌های مشخص بخوانیم و عکس‌هایشان را ببینیم. ارزش دارد پناهگاه یا بنیادی را انتخاب کنید که شبکه داوطلبان کارآمد و پشتیبانی رفتاری دارد، چون شناخت نزدیک سگ‌ها به تطابق خوب میان سگ و انسان – و برعکس – منجر می‌شود. پیش از بردن سگ به خانه، باید برای پیاده‌روی‌های مشترک همراه با کارکنان یا داوطلبان آماده شویم تا ببینیم سگ چگونه به ما و محیط واکنش نشان می‌دهد و تا حد ممکن درباره پیشینه و شخصیت سگ انتخابی‌مان بیاموزیم. این کار به ما امکان می‌دهد چالش‌های احتمالی پس از سرپرستی را پیش‌بینی کنیم و تطبیق سگ با خانه جدید را هموار کنیم.
سگ پناهگاهی = آسیب‌دیده، دشوار، غیرقابل پیش‌بینی؟ این یک باور نادرست است! بسیاری از سگ‌های دورگه پناهگاه‌ها یا بنیادها در خانه رفتاری بی‌نقص دارند، کاملاً با زندگی شهری سازگار می‌شوند و بهترین همراه افراد یا خانواده‌ها می‌شوند. آیا در پناهگاه‌ها سگ‌هایی هم هستند که تجربه‌های دشواری داشته‌اند، اجتماعی نشده‌اند و به سرپرستان باتجربه نیاز دارند؟ قطعاً. به همین دلیل انتخاب آگاهانه سگ، دیدار پیش از سرپرستی و اعتماد به قضاوت کارکنان و/یا داوطلبان – که هر حیوان را می‌شناسند و مطمئن می‌شوند سگ با سبک زندگی ما جور است – همه حیاتی‌اند.
سگ از خانه موقت
خانه موقت – چیست؟ توضیح می‌دهم: خانه موقت جایی است که سگ در آن منتظر سرپرستی می‌ماند. یعنی لازم نیست روزهایش را با شمردن میله‌های پناهگاه بگذراند؛ چیزی که می‌تواند برای توله‌ها و نیز سگ‌های مسن، حساس یا بیمار تهدیدکننده زندگی باشد. خانه‌های موقت معمولاً زیر نظر بنیادی فعالیت می‌کنند که در برابر مراقبت و اجتماعی‌سازی، هزینه‌های نگهداری و مراقبت پزشکی را می‌پردازد.
آیا سرپرستی گزینه ایمنی است؟ می‌تواند باشد! انتخاب سگ از خانه موقت مزایای بسیاری دارد. سرپرست موقت هر روز با سگ در تماس است، او را می‌شناسد و می‌تواند رفتارش را در موقعیت‌های روزمره ببیند، در حالی که دوست چهارپا شروع به عادت کردن به زندگی در خانه می‌کند. در این حالت، خطر اینکه رفتار سگ در خانه کاملاً با رفتارش در پناهگاه متفاوت باشد به حداقل می‌رسد. پذیرفتن سگ از خانه موقت یعنی خانه دادن به حیوانی با وضعیت سلامت و خلق‌وخوی شناخته‌شده؛ و این آن را به انتخابی ایده‌آل برای افرادی با کودکان خردسال یا حیوانات خانگی دیگر تبدیل می‌کند.
سرپرستی سگ – فرایند آن چگونه است؟
همه بنیادها و پناهگاه‌ها فرایند سرپرستی را بر اساس روال‌های خودشان انجام می‌دهند که ممکن است تفاوت‌های زیادی داشته باشند. بیایید این فرایند را با نمونه مقررات پناهگاه «نا پالوخو» در ورشو بررسی کنیم.
یک لحظه صبر کنید. اصلاً چرا فرایند سرپرستی؟ اول، به سگ زمان می‌دهد تا در کنار ما احساس امنیت کند. در دیدارها رابطه‌ای متقابل و تداعی‌های مثبتی می‌سازیم که در روزهای پراسترس نخست در خانه جدید به کار می‌آیند. دوم، زمانی برای ماست که باید از آن برای شناختن شخصیت، وضعیت سلامت، پیشینه و هر مشکل احتمالی سگ استفاده کنیم. دانشی که به دست می‌آوریم به ما کمک می‌کند به بهترین شکل برای زندگی با دوست چهارپایمان آماده شویم. سوم و مهم‌تر از همه، در فرایند سرپرستی، مراقبان حیوانات با تکیه بر تجربه و دانش رفتاری‌شان می‌توانند ارزیابی کنند که آیا سگ خاصی با ما جور است – و ما با او. این امر ایمنی متقابل را تضمین می‌کند و خطر رویدادی آسیب‌زا مانند بازگرداندن سگ به پناهگاه را به حداقل می‌رساند.
در پناهگاه «نا پالوخو» در ورشو، ابتدا آگهی سرپرستی سگ را می‌خوانیم و سپس با داوطلبانش تماس می‌گیریم. گام بعدی نخستین پیاده‌روی است که اگر میان سرپرست و سگ بی‌خانمان «حسی» شکل گرفت، با پر کردن پرسشنامه پایان می‌یابد. پس از بررسی پرسشنامه، پیاده‌روی دوم انجام می‌شود و اگر همه چیز خوب پیش برود… سرپرستی! ساده است، نه؟ این تلاش اندک از سوی ما تضمین می‌کند که می‌توانیم آنچه سگ نیاز دارد را فراهم کنیم و در عین حال ایمنی ما در حضور حیوان تأمین شود. ارزشش را دارد!
«برای سگم دنبال خانه می‌گردم» – سگ از آگهی اینترنتی
«آخرین توله این زایمان شناسنامه نژادی نمی‌گیرد»، «رایگان به خانه‌ای خوب – به‌علاوه ۵۰۰ زلوتی هزینه حمل»، «فروش ارزان!» (یا حتی «پول هم می‌دهم، فقط ببریدش…») این جمله‌ها آشنا به نظر می‌رسند؟ پلتفرم‌های اینترنتی پرطرفدار پر از چنین آگهی‌هایی هستند. متأسفانه کارخانه‌های تولید توله‌سگ – چون موضوع ما همین است – کمی شبیه «کلاهبرداری تلفنی از سالمندان» هستند. اگر مرد مهربان آگهی ادعا کند که سگ به شناسنامه نژادی نیاز ندارد چون قصد شرکت در نمایشگاه ندارید، یا اینکه نژادی کم‌شناخته است پس پرورشگاه نیازی به ثبت ندارد، یا وقتی می‌خواهید شرایط زندگی حیوانات را بررسی کنید متعجب به نظر برسد، احتمالاً نشانه آن است که قربانی «کلاهبرداری کارخانه توله‌سگ» شده‌اید. برای اینکه دوست چهارپایتان را از منبعی غیرقانونی نخرید، جایی که سگ‌ها برای سود و در مقیاس انبوه و در شرایطی وحشتناک پرورش داده می‌شوند، بهتر است پیشینه صاحب قبلی را دقیق بررسی کنید (در مورد آگهی شخصی) یا سگی از بنیاد یا پناهگاه به خانه‌تان بیاورید. اگر می‌خواهید حیوان خانگی‌تان از پرورش‌دهنده باشد، در ادامه چند نکته که ارزش توجه دارند آمده است.
سگ از پرورش‌دهنده – به چه چیزهایی توجه کنیم
پرورش‌دهنده خوب – یعنی چه؟ برای انتخاب آگاهانه بهترین پرورشگاه چه چیزهایی را باید به خاطر داشت؟
پژوهش خوب ضروری است! سعی کنید با استفاده از انجمن‌های اینترنتی، مقاله‌ها، گروه‌هایی که صاحبان و علاقه‌مندان نژاد را گرد هم می‌آورند و نیز متخصصانی (مانند مربیان ورزش‌های سگ‌محور و رفتارشناسان) که سگی از آن نژاد دارند، تا حد ممکن درباره پرورش‌دهندگان نژاد انتخابی‌تان اطلاعات کسب کنید. کدام پرورش‌دهندگان توصیه می‌شوند و چرا و از کدام‌ها باید دوری کرد؟
پرورش‌دهنده باید ثبت‌شده باشد! و نه هر جایی – ترجیحاً در فدراسیون بین‌المللی سگ‌شناسی (FCI). اگر فقط در انجمنی ثبت شده که نامش برایتان هیچ معنایی ندارد – فرار کنید!
حتماً شخصاً از پرورش‌دهنده بازدید کنید. به محیط توله‌ها و شرایط زندگی سگ‌های دیگر توجه کنید. آیا خانگی و تمیز است؟ آیا صاحب پرورشگاه به‌طور منظم بر سگ‌ها نظارت دارد؟ آیا فرصت دیدن والدین یا دست‌کم مادر سگ آینده‌تان را دارید؟ آیا توله‌ها فرصت بیرون رفتن و کاوش محیط‌های جدید را دارند؟ اگر پاسخ همه این پرسش‌ها «بله» است، احتمالاً در مسیر درستی هستید!
اگر فروشنده اصرار دارد سگ را برایتان بیاورد یا می‌خواهد جایی مانند پمپ‌بنزین ملاقات کنید، ارزش دارد پرورش‌دهنده دیگری را در نظر بگیرید. همچنین قویاً توصیه می‌شود پرونده پزشکی والدین سگ‌تان را بررسی کنید و این باور نادرست را نپذیرید که فقط چند توله از یک زایمان می‌توانند شناسنامه نژادی بگیرند.
توله‌سگ یا سگ بالغ – کدام گزینه را انتخاب کنیم؟
این موضوعی گسترده است که هم متخصصان و هم سرپرستان سگ را دودسته می‌کند. پاسخ این است: بستگی دارد. بیایید چند باور نادرست درباره سن سگ را رد کنیم.
باور نادرست: تربیت سگ از سنین پایین آسان‌تر است و «نمی‌توان به سگ پیر ترفند تازه یاد داد».
واقعیت: تربیت توله‌سگ چالشی وقت‌گیر است که تفاوت چندانی با بزرگ کردن کودک ندارد. به زمان، صبر و پذیرش این واقعیت نیاز دارد که توله‌ها در خانه دستشویی می‌کنند، خرابی به بار می‌آورند و به اجتماعی‌سازی سنجیده نیاز دارند. به توله‌سگ باید… همه چیز را آموخت، در حالی که سگ بالغ احتمالاً مهارت‌های بسیاری دارد، اغلب آرام‌تر است و با کمال میل چیزهای جدید یاد می‌گیرد.
باور نادرست: سرپرستی توله‌سگ ایمن‌تر است چون شخصیتش به ما بستگی دارد، در حالی که سگ بالغ نجات‌یافته کاملاً ناشناخته است.
واقعیت: هم توله‌سگ و هم سگ سالمند می‌توانند غیرقابل پیش‌بینی باشند. درست مانند انسان‌ها، سلامت و خلق‌وخو از پیش از تولد شکل می‌گیرند و تحت تأثیر عوامل ژنتیکی و اپی‌ژنتیکی خارج از کنترل ما هستند. درست است که سگ بالغ ممکن است در خانه رفتاری متفاوت از پناهگاه داشته باشد و به کار نیاز داشته باشد. اما همین درباره توله‌ها هم صدق می‌کند، پس اگر به دنبال ایمن‌ترین گزینه هستید، سرپرستی سگ بالغ از خانه موقت را توصیه می‌کنم.
باور نادرست: توله‌سگ از پرورش‌دهنده تضمین یک سگ متعادل و سالم است!
واقعیت: هیچ چیز در زندگی هرگز این‌قدر ساده و سیاه و سفید نیست. اگر پرورش‌دهنده خوبی انتخاب کنیم، واقعاً می‌توانیم خطر بیماری‌ها و بی‌توجهی‌هایی را که ممکن است بر سلامت حیوان خانگی‌مان اثر بگذارد کاهش دهیم. اما باید به یاد داشته باشیم که بیشتر نژادهای سگ زمینه ژنتیکی برای به اصطلاح «بیماری‌های نژادی» دارند و تربیت توله‌سگ از پرورش‌دهنده به همان اندازه سرپرستی سگ نجات‌یافته برای پیشگیری از مشکلات رفتاری به تلاش در اجتماعی‌سازی نیاز دارد.
به‌طور خلاصه: توله‌سگ یا سگ بالغ؟ سرپرستی یا پرورش‌دهنده؟ بستگی دارد! یک چیز قطعی است: هر سگ، صرف‌نظر از سن یا پیشینه، عضوی کامل از خانواده است که باید در تمام زندگی‌اش تربیت شود، از او مراقبت شود و دوست داشته شود.
